Boss ambil sarang, terbalikkan, bahagian bawah dia kuning.
Ada orang panggil kaki kuning. Ada yang nampak masa tertentu je. Ada yang setiap kali ambil sarang, memang macam tu.
Ada orang fikir pasal rupa sarang dulu. Tapi nak cari punca, kena balik tengok papan sirip tempat sarang tu melekat.
Kaki kuning datang dari mana
Sarang melekat atas papan. Papan sedut air, lepas tu pindahkan air tu ke sarang yang melekat kat situ.
Warna kayu dan air kotor atas papan masuk ke kaki sarang ikut jalan ni. Jadi bila nampak warna tu, balik dan tengok papan.

Kaki kuning susah dapat harga elok, tu boss dah tahu. Ada satu lagi yang kurang orang cakap. Kaki sarang kuning maknanya keadaan papan dah tak elok. Masa ni anak burung tak tinggal lama, burung dari luar datang dekat pun terbang pergi.
Salah faham yang biasa
1. “Harga kurang sikit je.”
Kuning tu hasil. Papan tu masalahnya. Kalau papan tak diurus, warna tu terus datang dari papan.
2. “Papan kotor, suruh pekerja lap dengan air bersih dan kain.”
Ramai buat macam ni. Ni cuma buat papan lagi cepat berkulat, lagi cepat tua.
3. “Sembur apa-apa atas papan, bunuh kulat.”
Ada orang tanya kami: selalu sembur macam-macam cecair atas papan, sekarang setiap sarang kuning kat bawah, macam mana?
Papan ni macam span. Apa yang boss sembur, dia sedut, dan papan pun lagi cepat tua. EM ada enzim dan lapisan gula. Cuka kayu tinggalkan wood tar. Sikit demi sikit benda ni melekat atas papan, warna makin banyak, akhirnya pindah ke kaki sarang. Sarang jadi kuning dan kotor, kalau teruk walet pun tak datang buat sarang lagi.
EM bukan untuk guna hari-hari. Guna bila ada bau tertentu nak urus, dan yang penting jangan kena papan. Hormone pun sama, jangan sembur papan. Kenapa, saya dah cerita dalam Boleh sembur hormone kat papan sirip ke?
4. “Sarang saya kuning lepas bawa balik, mesti sebab papan.”
Yang ni kena tengok lain. Sarang senang sedut air. Sarang yang nampak sangat putih masa ambil mungkin cuma lembap, dan bila kering jadi kuning cair sikit, tu biasa.
Kalau satu sarang jadi kuning masa disimpan, tengok cara simpan. Lembap campur panas, sekejap je dah kuning. Ada orang tertinggal sarang dalam kereta kena matahari, esoknya warna dah lain terus. Simpan kat tempat kering dan sejuk. Semak cara simpan dulu, jangan terus salahkan papan.
Susunan semak
Mula dengan bila dia kuning.
Masa ambil sarang, catat kawasan mana yang kuning, dan setiap pusingan ke tak. Bila nak masuk tengok semua ni, pergi siang hari, lepas walet dah keluar.
Kuning masa musim hujan je
Syak bocor dulu. Air hujan masuk, papan minum air, sarang pun sedut warna kayu. Tengok bumbung dan dinding dulu. Cara periksa ada dalam Rumah walet bocor atau banjir, lepas tu kena periksa apa?
Kalau dah pasti tak bocor, selalunya rumah terlalu lembap. Papan sedut air dari udara, lepas tu pindah ke sarang. Macam mana nak buka penyembur kabus masa musim hujan, ada dalam Rumah walet musim hujan kena jaga apa?
Kuning sepanjang tahun
Semak ikut susunan ni. Air dulu, lepas tu papan.
1. Bocor yang boss tak tahu. Paip, float, bumbung, dinding. Rumah yang kuning sepanjang tahun boleh jadi ada satu tempat yang asyik bocor.
2. Berapa lama penyembur kabus dan pelembap udara dibuka. Asyik sembur, rumah terlalu lembap, papan tak pernah kering. Ramai ingat makin basah rumah makin senang walet tinggal. Semua benda ada titik seimbangnya.
3. Air bertakung dalam rumah. Kalau ada air bertakung dalam rumah, wap air susah nak hilang. Kalau ada kolam air, yang ni kena tengok betul-betul. Walet tak perlukan kolam untuk minum, papan pula yang susah dulu. Baca Rumah walet perlu kolam air ke?
4. Papan itu sendiri. Papan lembut sedut air lebih banyak. Contohnya papan kayu durian, lebih senang dapat kaki kuning. Papan yang terlalu banyak garis pun sama. Papan yang keadaannya dah tak elok pun boleh jadi macam ni.
5. Apa yang boss pernah sembur atas papan. Fikir balik apa yang pernah disembur. Boss sendiri paling tahu. Kalau ada sembur, berhenti dulu.
6. Kaki sarang lama dah bersih ke belum. Kaki sarang lama yang tinggal atas papan pun satu lagi punca kuning.
7. Berapa kerap sapu najis. Kalau tak sapu, sarang senang jadi kuning. Bila burung makin banyak, najis cepat terkumpul, benda ni tak boleh dibiarkan. Berapa kerap bergantung pada jumlah burung, tebal mana najis, dan saiz serta pengudaraan rumah. Jangan sapu habis sekali gus. Tinggal satu tempat, sebulan lepas tu baru ambil.

Satu lagi. Kalau sarang retak dan cepat kuning, tengok udara panas boleh keluar ke tak. Kalau paip ventilation salah kedudukan, panas asyik terkumpul kat atas.
Habis semak semua ni, baru kita boleh sembang langkah lepas tu. Kaedah Diagnosis Rumah Walet MDK memang ikut susunan macam ni: Diagnosis dahulu, baru bagi cadangan.
Bila baru masa untuk produk
Masalah air dah selesai, sembur sana sini dah berhenti, baru cakap pasal cuci papan.

Kalau kaki sarang dah kuning, cuci beberapa kali biasanya ada perubahan. Kalau betul-betul tak jalan, kena tambah papan baru atas papan lama. Macam mana nak buat keputusan tu, dan tukar papan tanpa buat burung lari, saya tulis dalam Papan sirip rosak kena tukar ke?
Jangan cuci papan dengan air biasa. Guna cecair khas untuk papan. Yang kami guna ialah Meranti+, selain bunuh kulat, dia boleh cegah kulat juga. Bukan sekali sembur habis. Kena guna selalu, setiap beberapa bulan.
Jangan tunggu kulat keluar baru nak bertindak. Masa boss nampak, sebahagian burung mungkin dah mula pergi.
Langkah seterusnya
Masa ambil sarang nanti, sebelum asingkan, terbalikkan beberapa sarang dan catat dua benda: kawasan mana yang kuning, dan kuning masa musim hujan je ke tak.
Lepas tu pilih satu hari, tunggu walet keluar, baru masuk dengan telefon. Ambil gambar kaki sarang dan papan kat kawasan tu, dari dekat.
Hantar kat WhatsApp kami, cerita apa yang pernah disembur atas papan dan penyembur kabus buka berapa lama sehari. Kami akan bagitahu yang mana patut dibuat dulu untuk rumah ni. Kami tak caj untuk tengok, dan kalau ada yang kurang, kami minta lagi.


